Excel-test voor een sollicitatiegesprek
Sommige werkgevers vragen kandidaten om tijdens of vóór een sollicitatiegesprek een korte Excel-opdracht te maken. Meestal gaat het om één werkmap met een paar taken die binnen een vastgestelde tijd af moeten. De opdracht test of je snel en nauwkeurig met echte gegevens kunt werken, niet of je elke functie kent.
Deze gids beschrijft wat je kunt verwachten en hoe je je daarop voorbereidt. Voor de bredere lijst met vaardigheden zie je de gids over het voorbereiden op een Excel-vaardigheidstest.
1. Verwacht een kleine, praktische werkmap
Een typische taak is een tabel met verkoop, bestellingen of personeel, met een paar vragen die je in nieuwe cellen beantwoordt: een totaal voor één groep, een opzoeking uit een tweede werkblad, een telling boven een grens. Lees elke instructie voordat je iets typt, want een detail in de laatste regel verandert vaak de formule.
2. Oefen met een tijdslimiet
Zet een timer op 15 of 20 minuten en maak een oefenwerkmap van begin tot eind. Stop niet om dingen op te zoeken. Noteer daarna welke stappen het langst duurden. Dat zijn de stappen om vervolgens te oefenen, met de lessen over SOMMEN.ALS (Engels: SUMIFS), VERT.ZOEKEN (Engels: VLOOKUP) en ALS (Engels: IF).
3. Ken de sneltoetsen die je gaat gebruiken
Snelheid komt van sneltoetsen, niet van de muis. Leer hoe je een formule naar beneden doorvult, naar de rand van een tabel springt, een hele kolom selecteert en een formule in meerdere cellen tegelijk invoert. De lessen over navigatie en opmaaksneltoetsen behandelen deze.
4. Zorg dat je je werk kunt uitleggen
Interviewers vragen vaak hoe je tot een antwoord bent gekomen. Oefen om in één zin te zeggen welke functie je gebruikte en waarom, en hoe je het resultaat hebt gecontroleerd. Een duidelijke uitleg telt net zo zwaar als een juist getal.
5. Op de dag zelf
Sla je werk tussendoor op, en overtik nooit de brongegevens als de opdracht om nieuwe cellen vraagt. Zit je vast, sla de taak dan over, maak de rest af en kom er daarna op terug. Weet je niet zeker wat is toegestaan (bijvoorbeeld het gebruik van het Help-menu), vraag het dan voordat je begint.
Veelgemaakte fouten
De brongegevens overschrijven. Latere antwoorden worden dan berekend met gewijzigde getallen, waardoor de resultaten fout zijn.
Oplossing: Schrijf antwoorden in nieuwe cellen en geef ze een label.
De hele tijd aan de eerste vraag besteden. De latere vragen zijn meestal makkelijker en tellen nog steeds mee.
Oplossing: Geef elke vraag een tijdbudget en ga door als het op is.
Vergeten op te slaan. Een niet-opgeslagen bestand kan de hele test kosten.
Oplossing: Sla na elk antwoord op en controleer de bestandsnaam voordat je het sluit.
Veelgestelde vragen
Moet ik VBA of macro's kennen?
De meeste sollicitatietests richten zich op formules, tabellen en sneltoetsen. Macro's zijn zelden nodig, maar lees de vacaturetekst en vraag de werkgever als het niet duidelijk is.
Hoe lang moet ik oefenen?
Een paar sessies verspreid over één of twee weken zijn voor de meeste mensen genoeg, mits je elke keer onder tijdsdruk oefent.
Verwante functies
- SUMIFSSUMIFS telt waarden op die tegelijk aan meerdere voorwaarden voldoen, zoals betaalde bestellingen uit één regio.
- COUNTIFSCOUNTIFS telt de rijen die aan meerdere voorwaarden tegelijk voldoen, zoals een regio en een bedragbereik.
- VLOOKUPVLOOKUP zoekt een waarde in de eerste kolom van een tabel en geeft een waarde uit dezelfde rij in een andere kolom terug.
- XLOOKUPXLOOKUP zoekt in één kolom of rij en geeft de bijbehorende waarde uit een andere terug, in elke richting, met een ingebouwde melding voor “niet gevonden”.
- IFIF controleert een voorwaarde en geeft één waarde terug als die waar is en een andere als die onwaar is.
- IFERRORIFERROR geeft een waarde terug die jij kiest wanneer een formule een fout oplevert, zoals #N/A of #DIV/0!, en anders het gewone resultaat.
Meer over Excel-tests bij sollicitaties
De gids beschrijft het formaat en de dag zelf. Dit onderdeel voegt de taken toe die interviewers graag stellen, hoe je je denkwerk laat zien en wat je doet als je vastloopt.
Taken die steeds terugkomen
Interviewwerkmappen zijn bewust klein en rommelig. Verwacht een export met onregelmatige spaties, een lijst die een totaal per categorie nodig heeft, en een opzoeking tussen twee tabellen. Oefen elk van deze tot de formule vanzelf komt.
=SPATIES.WISSEN(A2)
=SOM.ALS(B2:B100;F2;C2:C100)
=ALS.FOUT(VERT.ZOEKEN(A2;H2:I50;2;ONWAAR);"missing")ALS.FOUT (Engels: IFERROR) verdient extra aandacht. Interviewers laten vaak een paar ID's weg uit de opzoektabel, om te zien of je de #N/A opmerkt en besluit wat je toont.
Maak je werk makkelijk te volgen
- Zet aannames, zoals een belastingtarief, in hun eigen gelabelde cel in plaats van het getal in formules te typen.
- Gebruik een kopregel en houd één record per rij aan. Voeg geen cellen samen binnen de data.
- Controleer totalen één keer met een tweede methode, en vermeld dat je dat hebt gedaan.
Zeggen "ik heb het tarief vergrendeld zodat het op zijn plek blijft als ik naar beneden kopieer" laat zien dat je de redenering begrijpt. Dat telt vaak even zwaar als het antwoord. De gids [celverwijzingen](/guides/cell-references) behandelt die gewoonte.
Als je vastloopt
Splits het probleem op in hulpkolommen. Een langere oplossing die werkt is beter dan een slimme die niet werkt. Zeg hardop wat je hierna zou proberen. Als een functie je niet bekend is, bouw het antwoord dan met de functies die je kent en vermeld de betere optie. De meeste interviewers letten meer op een heldere aanpak dan op snelheid.